Sociale leningen: wijziging terugbetalingsprocedure vanaf 1 januari 2020

image/png

Op 1 januari 2020 treedt een nieuwe procedure in werking voor de looninhoudingen gelinkt aan de sociale leningen, uitgevoerd door PersoPoint.

Veel federale organisaties vragen aan PersoPoint om de terugbetalingen van de sociale leningen te regelen. Hiervoor deed PersoPoint tot nu toe looninhoudingen, zowel voor sociale leningen toegekend door de organisatie als door de sociale dienst van de organisatie.

Looninhoudingen zijn echter zeer strikt gereglementeerd door de Loonbeschermingswet (wet van 12 april 1965 betreffende de bescherming van het loon der werknemers) en de huidige werkwijze was niet volledig conform.

Daarom heeft PersoPoint een nieuwe procedure uitgewerkt die van toepassing is vanaf 1 januari 2020. Sociale leningen die al liepen op 1 januari 2020, worden niet beïnvloed door de nieuwe procedure.

De nieuwe procedure

1) Een federale organisatie kan geen looninhoudingen meer aanvragen aan PersoPoint voor sociale leningen van deze organisatie of van de sociale dienst.

Om een lening af te sluiten, moet de organisatie:

a) in de leningsovereenkomst bepalen dat het personeelslid de sociale lening moet terugbetalen door stortingen op het rekeningnummer van de organisatie of van de sociale dienst
b) een document van loonoverdracht laten ondertekenen door het personeelslid

Volgens artikel 27 van de wet op de loonbescherming (12 april 1965) moet het document tot loonoverdracht:

2) De kredietgever moet controleren of de lening voldoet aan de voorwaarden voor fiscale en sociale vrijstellingen.

Om ervoor te zorgen dat deze lening niet als een voordeel van alle aard wordt beschouwd en fiscaal vrijgesteld is:

  • enkel de personeelsleden die het financieel moeilijker hebben om de eindjes aan elkaar te knopen en hierdoor in financiële moeilijkheden komen, met schulden als gevolg, komen in aanmerking
  • er gaat altijd een sociaal onderzoek aan vooraf door maatschappelijke assistenten
  • er wordt eerst geprobeerd andere hulpbronnen in te schakelen, sociale leningen worden enkel in laatste instantie toegekend
  • het bedrag van zo’n lening bedraagt maximaal 2x de nettowedde
  • de terugbetalingstermijn bedraagt maximaal 2 jaar

Als een kredietgever een andere manier van werken gebruikt om sociale leningen toe te kennen, dan kan zij een vraag tot vrijstelling richten aan de Dienst Personenbelasting van de centrale diensten (AAFisc), via het e-mailadres aagfisc.com.ipp.pb@minfin.fed.be.

Om ervoor te zorgen dat deze lening sociaal vrijgesteld is (ONSS):

  • moet er vooraf een onderzoek ingesteld worden naar de omstandigheden van de betrokken persoon. Het moet steeds gaan om personeelsleden die zich in een moeilijke toestand (die aan de hand van een onderzoek wordt vastgesteld) bevinden
  • mag de toekenning van de lening geen rechtstreeks verband houden met de uitvoering van de dienstbetrekking.

Als een kredietgever een andere manier van werken gebruikt om sociale leningen toe te kennen, dan kunnen ze de vraag tot vrijstelling richten aan de RSZ, via het e-mailadres contact@onss.fgov.be.

3) Als de sociale lening niet als 'vrijgesteld sociaal voordeel' (fiscus) of niet als 'vrijgesteld loonvoordeel' (RSZ) beschouwd wordt, moet ze aangegeven worden.

Concreet:

  • de kredietgever doet de fiscale en sociaalrechtelijke waardering van het voordeel.
    • de waardering van het belastbaar voordeel alle aard (fiscaal) is duidelijk geregeld  in de fiscale regelgeving (artikel 18, § 3, 1., KB/WIB 92).
    • er bestaat geen wettelijke regeling voor de waardering van het loonvoordeel (RSZ). De federale organisatie kan zich daarvoor baseren op de fiscale regeling (verschil tussen de referentierentevoet en de rentevoet die de werknemer moet betalen) of op de regeling die SD Worx omschrijft (verschil tussen de toegekende rentevoet en de marktrentevoet). De federale organisatie moet zijn berekeningswijze bij een eventuele controle uiteraard kunnen verantwoorden. Het staat hem vrij om zijn berekeningswijze vooraf ter goedkeuring aan de RSZ voor te leggen.

De federale organisatie geeft de gegevens door aan PersoPoint om de nodige aangiftes te doen.

4) Als het personeelslid de terugbetalingen niet uitvoert zoals bepaald in de leningsovereenkomst, kan de federale organisatie of de sociale dienst de loonoverdracht ‘activeren’.

De voorwaarden om een loonoverdracht uit te voeren zijn als volgt:

  • de kredietgever moet het personeelslid met een aangetekende brief, of met een brief van een deurwaarder, laten weten dat hij de loonoverdracht wil uitvoeren. Hij voegt daarbij, op straffe van nietigheid, het formulier met betrekking tot kinderen ten laste.
  • de kredietgever informeert tegelijk PersoPoint.
  • als het personeelslid zich niet verzet heeft binnen de tien dagen nadat de kredietgever de brief verstuurde, stuurt de kredietgever een voor echt verklaarde kopie van het document tot loonoverdracht dat het personeelslid tekende naar PersoPoint.

5) De Dienst Geschillen van PersoPoint zorgt ervoor dat het saldo van de sociale lening (het niet spontaan terugbetaalde deel van de sociale lening) via loonoverdracht wordt overgemaakt aan de federale organisatie of de sociale dienst volgens de regelgeving over grenswaarden, volgorde van schuldeisers, etc.

Contact